Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Δημοσθένης Σαρηγιάννης: Θα μολυνθεί όλο το τμήμα με μόλις το 1/3 της σχολικής τάξης θετικό - Πάνω από 5.000 ημερήσια κρούσματα στις αρχές Οκτωβρίου

Δημοσθένης Σαρηγιάννης: Θα μολυνθεί όλο το τμήμα με μόλις το 1/3 της σχολικής τάξης θετικό - Πάνω από 5.000 ημερήσια κρούσματα στις αρχές Οκτωβρίου

Συνέντευξη στον Νίκο Βλαχογιάννη από την Κυριακάτικη Kontranews

Αντίθετος με το μέτρο που προβλέπει κλείσιμο σχολικού τμήματος μόνο όταν βρεθεί θετικό στον κορωνοϊό το 50%+1 των παιδιών της τάξης είναι ο Δημοσθένης Σαρηγιάννης. Ο καθηγητής Περιβαλλοντικής Μηχανικής του ΑΠΘ σε συνέντευξή του στην κυριακάτικη Kontranews υποστηρίζει τον εμβολιασμό των εφήβων 12-17 ετών, αν και κρίνει πως το τείχος ανοσίας είναι ακόμη μακριά.

Όσον αφορά την αύξηση των κρουσμάτων εξαιτίας του ανοίγματος των σχολείων, θεωρεί πως θα υπάρξει άνοδος της τάξης του 16%-20%, γεγονός που θα φτάσει τη χώρα να μετρά πάνω από 5.000 ημερήσια κρούσματα στις αρχές Οκτωβρίου.

Μπορεί ο αριθμός των ημερήσιων κρουσμάτων να έχει σταθεροποιηθεί, όμως οι νεκροί και οι διασωληνωμένοι έχουν πάρει την «ανιούσα», και είμαστε ακόμα στον Σεπτέμβρη. Υπάρχει φόβος να έχουμε επανάληψη του περσινού χειμώνα με lockdown;

Θεωρώ ότι δεν θα χρειαστεί να καταφύγουμε σε οριζόντιο lockdown αυτόν τον χειμώνα αν καταφέρουμε να φτάσουμε σε ένα επίπεδο 60% του πληθυσμού να είναι πλήρως εμβολιασμένος. Θα χρειαστούν πιθανώς περιοριστικά μέτρα στοχευμένα σε συγκεκριμένες ομάδες πληθυσμού ή και σε συγκεκριμένες περιοχές της χώρας. Να σημειώσουμε ότι σήμερα βρισκόμαστε στο 54-55% του πληθυσμού να είναι πλήρως εμβολιασμένος.

Η στρατηγική αντιμετώπισης της πανδημίας θα πρέπει να βασίζεται στο δόγμα των πολλαπλών γραμμών άμυνας: εμβολιασμός σε υψηλό επίπεδο, αυξημένος και συχνός αριθμός τεστ (rapid, PCR, self-tests), τήρηση υγειονομικών κανόνων ασφαλείας (αποστάσεις, μάσκες, προσωπική υγιεινή), καλός εξαερισμός εσωτερικών χώρων και καθαρισμός του αέρα (σε ΜΜΜ, σχολεία, Πανεπιστήμια, χώρους υγειονομικού ενδιαφέροντος). Ο συντονισμένος συνδυασμός των παραπάνω μπορεί πραγματικά να αντιμετωπίσει την πανδημία αποτελεσματικά.

Πώς κρίνετε την στροφή της κυβέρνησης στον εμβολιασμό των εφήβων; Θα βοηθήσει για να φτάσουμε στο πολυπόθητο τείχος ανοσίας ή είμαστε μακριά ακόμη;

Είναι θετικό μέτρο και μπορεί πραγματικά να βοηθήσει να φτάσουμε στο τείχος ανοσίας αν και είμαστε ακόμη μακριά. Νομίζω ότι θα πρέπει να προωθήσουμε όσο μπορούμε τον εμβολιασμό στις ηλικίες 12-17, αλλά έμφαση θα πρέπει να δοθεί και στους ενήλικες, τόσο στους νεότερους όσο και στους ιδιαίτερα ηλικιωμένους και ευπαθείς αν για κάποιον λόγο δεν έχουν ακόμη εμβολιαστεί. Επίσης καλό είναι να ξεκινήσει η χορήγηση τρίτης δόσης στους ανθρώπους που κρίνεται ιατρικώς ως χρήσιμη και αναγκαία.

Τα παιδιά, αν και ανθεκτικά στον ιό, λειτουργούν ως μεταδότες. Μπορεί το άνοιγμα των σχολείων να σημάνει μία ανεξέλεγκτη έξαρση κρουσμάτων;

Τα σχολεία (και οι δύο βαθμίδες της σχολικής εκπαίδευσης) αυξάνουν το ρυθμό εξάπλωσης της πανδημίας κατά περίπου 10-12% αθροιστικά (6% τα δημοτικά και γύρω στο 4-6% η δευτεροβάθμια εκπαίδευση). Τα δεδομένα αυτά έχουν προκύψει από την εμπειρία μας με την εξάπλωση της μετάλλαξης Α του SARS-CoV-2. Με δεδομένο ότι η μολυσματικότητα της μετάλλαξης Δ είναι γύρω στο 60% πιο μεγάλη από την μολυσματικότητα του στελέχους Α, η αύξηση στην εξάπλωση της πανδημίας λόγω των σχολείων υπολογίζεται στο 16-20%.

Πώς κρίνετε τα φετινά υγειονομικά πρωτόκολλα για τα σχολεία και τα πανεπιστήμια; Είστε σύμφωνος με το 50%+1 κρούσματα ώστε μόνο τότε να κλείνει ένα τμήμα;

Για τα σχολεία, ο μεγάλος αριθμός και η συχνή χρήση self test μπορεί να συγκρατήσει αυτήν την σημαντική αυξητική τάση, αλλά η λύση θα δοθεί κυρίως από τον εμβολιασμό των παιδιών ηλικίας 12-17. Καθώς όμως βρισκόμαστε ακόμη μόνο στην αρχή αυτής της διαδικασίας, πρόσθετα μέτρα ασφαλείας θα πρέπει να ληφθούν όπως η αραίωση των τάξεων (τήρηση αποστάσεων 2 μέτρων) με χρήση βοηθητικών αιθουσών ακόμη και έξω από τα υπάρχοντα σχολικά συγκροτήματα (π.χ. πολιτιστικά κέντρα δήμων, δημοτικές αίθουσες αναψυχής, κλπ.), με συσκευές απολύμανσης του αέρα εκεί όπου οι κτιριακές συνθήκες δεν επιτρέπουν την αραίωση των τάξεων και τον καλό τους εξαερισμό και στα σχολικά λεωφορεία.

Δεν είμαι σύμφωνος με τη λογική ότι ένα τμήμα κλείνει μόνο όταν η πλειοψηφία των μαθητών έχει επιμολυνθεί. Η θεωρία δικτύων (και εδώ πρόκειται για την αντιμετώπιση δικτύων μετάδοσης) καθώς και προσομοιώσεις που έχουμε κάνει στον υπολογιστή χρησιμοποιώντας στοχαστικά μοντέλα συμπεριφοράς των παιδιών, για να υπολογίσουμε τις ενεργές επαφές ανάμεσα σε ένα φορέα και τους συμμαθητές του, δείχνουν ότι με επιμόλυνση του 1/3 της τάξης είναι πολύ εύκολο να έχουμε σχεδόν πλήρη επιμόλυνση του πληθυσμού της τάξης σε μικρό χρονικό διάστημα. Ελπίζω το κριτήριο αυτό να επανεξεταστεί αν χρειαστεί.

Πόσα κρούσματα να περιμένουμε σε ένα μήνα από τώρα, δεδομένου ότι τα σχολεία θα έχουν κλείσει 3 εβδομάδες λειτουργίας;

Εμείς περιμένουμε μια αύξηση που μπορεί να οδηγήσει σε ημερήσιες τιμές κρουσμάτων που μπορούν να ξεπεράσουν κατ’ άτι τα 5.000 κρούσματα/ημέρα στις αρχές Οκτωβρίου. Η μέση εβδομαδιαία τιμή θα είναι βέβαια χαμηλότερη, λίγο πάνω από τα 4.000 κρούσματα/ημέρα.

Οι περιορισμοί και τα μέτρα που επιβάλλονται αφορούν κυρίως τους ανεμβολίαστους. Πιστεύετε θα χρειαστούν περαιτέρω μέτρα, ίσως και καθολικά, όπως π.χ. μάσκες παντού;

Τήρηση αποστάσεων, μάσκες παντού και τήρηση υγειονομικών κανόνων σε σχέση με τον καθαρισμό επιφανειών και την προσωπική υγιεινή, είναι απαραίτητα μέτρα για την επιτυχή αντιμετώπιση της πανδημίας μέχρι να ανεβάσουμε σημαντικά το ποσοστό των συμπολιτών μας που είναι πλήρως εμβολιασμένοι.

Όσο θα κλεινόμαστε σε εσωτερικούς χώρους λόγω του φθινοπώρου και του χειμώνα, τόσο πιο σημαντική θα είναι η διαχείριση του υγειονομικού κινδύνου με προληπτικά μέτρα όπως τα παραπάνω από όλους.

Εξίσου σημαντική είναι και η χρήση συσκευών απολύμανσης του αέρα σε εσωτερικούς χώρους με μεγάλη πιθανότητα συγχρωτισμού όπως τα σχολεία/ Πανεπιστήμια, τα ΜΜΜ, εργοστασιακοί χώροι, οι χώροι υγειονομικού ενδιαφέροντας όπως τα εστιατόρια.

Η περίοδος 2021-2022 θα σημάνει το τέλος της πανδημίας;

Θεωρώ ότι από το καλοκαίρι του 2022 θα μιλάμε για την μετατροπή του ιού σε ενδημικό σημαίνοντας ταυτόχρονα την αρχή του τέλους της πανδημίας. Θα εξαρτηθεί όμως από το κατά πόσο τόσο εμείς ως χώρα αλλά και ουσιαστικά όλος ο πληθυσμός του πλανήτη θα έχει προχωρήσει στο θέμα του εμβολιασμού.

*Καθηγητής Περιβαλλοντικής Μηχανικής του Α.Π.Θ.